A Vitamininin Rolü
A vitamini hakkında merak ettiğiniz tüm detaylar.
A vitaminleri hayvansal ve bitkisel dokularda yer alır. Suda erimezler. Isıya karşı dayanıklıdır. Kolay okside olur. Madensel, iyonlar, ısı ve ışık oksitlenmeyi hızlandırır. Balık yağı, karaciğer, süt ve süt ürünlerinde, yumurta sarısında bulunur. Az miktarda sığır, kuzu ve hindi etinde de vardır. Havuç, kayısı gibi sarı yiyeceklerde; ıspanak, maydanoz gibi yeşil sebze ve meyvelerde de bulunmaktadır. Rafine edilmiş bitkisel sıvı yağlarda bulunmaz. Margarinlere belirli miktarlarda eklenmesi zorunludur. Yağlar ve yağlı yiyecekler oksitlenme sonucu acıdığında A vitamini zarar görür. Birkaç defa kızartma yapıldığında A vitamini kaybı çok olur. A vitamini kaybını önlemek için yağların ve yağlı yiyeceklerin karanlık, serin, metallerden uzak yerlerde saklanması gerekir. Suda pişirmelerde yüzde 15, kurutmalarda yüzde 25, sarı meyvelerde, yeşil sebzelerde yüzde 30-35 A vitamini kaybı olur. A vitamini sebze ve meyvelerden alındığında yağa ihtiyaç vardır. Meyvelerin yemeklerden sonra yenilmesi, salatalara yağ eklenmesi bunun için gereklidir. A vitamini yağda erir. Yağ olmazsa sindirilemez.
Gece körlüğü, gözle görülen birçok bozukluklar A vitaminin noksan olmasından ileri gelir. A vitamini insanın gece iyi görme yeteneğini artırır. Sebze ve meyvelerin renklerinin koyuluğu, tazeliği tercih edilmelidir. Sarı patatesin, kırmızı kirazın, kırmızı şeftalinin, sarı mısırın A vitamini bakımından daha değerli olduğu bilinmelidir. Yemeğin normal pişirimi A vitaminine zarar vermez. Çok pişirmek, savurarak, karıştırarak pişirmek zarar verir. Hava ile temas zararlı bir etkendir. Yumurtayı yağda pişirmeden, suda pişirmek A vitamini kaybını önler. C vitamini en normal pişirmede bile çok zarar görürken A vitamininin dayanıklılığı çok fazladır. Yetişkinlerin günlük A vitamini ihtiyacı miktarı yarım kilo sütte, 35 gram tereyağında, 3 yumurtada, 200 gram kayısıda, 350 gram muz vb. gıdalarda bulunur. Beslenmesini bilenler, gıdalardan ihtiyacı olan vitaminleri temin eder, eczanelerden vitamin almazlar. A vitamini ölçüsü İ.U ile ifade edilir. İ.U, bir miligramın 3333′te biridir. Yetişkin insan için günlük ihtiyaç 2000-4000 İ.U, hamileler için 5000, çocuklar için bu ihtiyaç 6000-8000 İ.U’dur.
Hayvansal kaynaklı A vitamini doğal olarak bulunur. Bitkisel kaynaklı A vitamini karoten (A vitaminin ön madesi) olarak bulunur. A vitaminine dönüşerek vücut tarafından kullanılır. Hayvan karaciğeri çeşitli gıdalar deposudur. 250 gram karaciğer bir haftalık A vitaminini karşılar. Karaciğer, protein, mineral bolluğu ve vitaminler çokluğundan dolayı en kuvvetli ilaçtır. Etten ucuz fakat çok değerlidir.



